Teken

Wat?

Een teek bestaat uit 2 delen: een kop-borststuk met een hard schild en een zacht achterlijf.

Een teek kiest een gastheer om bloed te zuigen. Hij kruipt meestal ongemerkt van de sok van een wandelaar naar boven om zich aan het been, in de lies en soms aan de romp vast te zuigen. Hij boort ongemerkt door de huid en zet zich door middel van weerhaken stevig vast. Op dat moment ziet hij eruit als een klein, donker, plat schijfje. Dit kan verschillende dagen duren. Naarmate hij meer bloed zuigt, zwelt zijn achterlijf (soms tot 1,2 cm). Hij lijkt nu op een langwerpige, grijze bol.

Symptomen

• Normaal is er enkel een kleine harde pukkel met roodheid van de huid er rond. Die verdwijnt na ongeveer 10 dagen.
• Bij een besmette tekenbeet is er een rode vlek, die na 1 tot 2 weken op de plaats van de tekenbeet verschijnt. De vlek wordt bleek in het midden, schilfert en groeit geleidelijk (tot min. 5 cm).

Gevaar

• Een tekenbeet is meestal ongevaarlijk.

• De beet is wel gevaarlijk als de teek besmet is met de bacterie Borrelia burgdorferi. De bacterie verspreidt zich vanuit de beetwonde via het bloed en het lymfestelsel naar verschillende organen (zenuwstelsel, hersenen, ogen, spieren, gewrichten en hart). Deze bacteriële besmetting kan bij de 'gastheer' leiden tot de ziekte van Lyme die zich kenmerkt door een variante aan symptomen naargelang het ziektestadium en de getroffen organen.

• Is de teek besmet met een virus, kan dit leiden tot de ‘tick-borne encephalitis’ (TBE).

Waar en wanneer is er kans op een tekenbeet?

Teken leven vooral in de lagere beplanting van vochtige naald- en loofbossen, langgraslanden en wilde tuinen.
De hongerige teek kruipt daar op een stengel tot een meter boven de grond en wacht dan op een voorbijkomende 'prooi'. Zoogdieren zijn de grootste voedingsbron voor teken.
Overdracht gebeurt dan ook tussen april en oktober tijdens wandelingen, in de tuin, op de camping,… . Kinderen die veel in weiden en bossen spelen, vormen een belangrijke risicogroep.

Preventie

Blijf zoveel mogelijk op paden met kinderen. Daar is de begroeiing minder lang en zijn minder teken aanwezig.

• Doe een kind in risicogebieden een lange broek aan en stop de broekspijpen in de sokken.

• Trek een kind lichtgekleurde kleding aan. Zo is de teek makkelijk zichtbaar.

• Controleer het lichaam dagelijks op teken: vooral de liezen, oksels, knieplooien, elleboogplooien en de hoofdhuid vormen aandachtsgebieden.

Verwijderen van een teek

Teken beginnen pas na enkele uren bloed te zuigen waardoor ziektekiemen kunnen worden doorgegeven.

• Verwijder de teek zo snel mogelijk (binnen de 24 uur) om risico op besmetting te beperken. Opgelet! Verdoof de teek niet vooraf met ether. De teek kan hierdoor besmet materiaal uitstoten.
• Neem de kop van de teek vast met een pincet en draai de teek eruit. Doe dit met een speciaal tekenpincet of tekenhaak, verkrijgbaar in de apotheek.
• Druk het lijfje niet in en neem de teek in zijn geheel weg. Blijft er een deel van de kop achter, wacht dan af en behandel de plaats met een eenvoudig ontsmettingsmiddel.
• Ontsmet in elk geval het wondje nadien grondig.
• Bij twijfel, onzekerheid of vermoeden van besmetting, contacteer de behandelend arts.