Opvolging van groei

Nauwgezette opvolging van gewicht, lengte en hoofdomtrek kan aangeboren, klinisch duidelijke, of latent aanwezige afwijkingen, helpen opsporen.

Bij elk huisbezoek of bezoek aan het consultatiebureau vult de regioverpleegkundige het Gezondheidsboekje aan met gegevens over de groeicurve zodat het groeipatroon van het kind goed kan gevolgd worden. Lengte en gewicht worden later ook door de schoolarts opgevolgd.

Groei verschilt van kind tot kind

Arts en verpleegkundige beoordelen altijd het gewicht in verhouding tot de lengte. Meestal volgen kinderen hun eigen groeicurve, die niet noodzakelijk overeenkomt met de meetgegevens van bij de geboorte. De groei tijdens de vroege kinderjaren is over het algemeen stabiel. Lichte schommelingen en afwijkingen van een groeicurve zijn mogelijk.

Opvolging van groei wordt gecombineerd met een grondig klinisch onderzoek, voedingsanamnese en een ontwikkelingsonderzoek. Deze aspecten samen geven een zo goed mogelijk beeld van de gezondheid van het kind.

Groeistoornissen kunnen op 3 dingen wijzen:

• problemen met de voeding: ondervoeding, ...
• lichamelijke problemen: slechte opname van het voedsel, voedingsintolerantie of –allergie, stofwisselingsziekten, hartziekten, ...

• emotionele problemen: te weinig liefde en aandacht , ...

Bij het evalueren van een afbuigende curve houdt de arts rekening met:

• het klinisch onderzoek
• het algemeen welbevinden

• de algemene ontwikkeling van het kind

Bij de interpretatie van de lengtegroei moet rekening gehouden worden met:

• de ouderlijke gestalte (het genetisch potentieel speelt een belangrijke rol)
• de voedingsanamnese (het in kaart brengen van het voedingspatroon)

Laat bij afbuigingen, duidelijke pieken of dalen het kind onderzoeken door een arts. Neem het Gezondheidsboekje van het kind mee bij elk consult bij huisarts of kinderarts.

Het volgen van de groei op de door ons gebruikte Vlaamse referentiecurven geeft een beeld van het risico op afwijkende evolutie, bijvoorbeeld naar ondergewicht of naar overgewicht.
In deze gevallen kan bijsturen van de adviezen over voeding, beweging en omgevingsfactoren het risico op verder afwijkende groei helpen verlagen.

Juiste interpretatie van de evolutie van de groeiparameters is essentieel om de standaard voedingsadviezen te kunnen verstrekken. Bij afwijkende groei kan het nodig zijn deze adviezen aan te passen of door te verwijzen naar de behandelende arts voor diagnostiek en opvolging.

Opgelet!
Het is normaal dat de baby tot de 4de of 5de dag na de geboorte tot 10% van zijn oorspronkelijke gewicht verliest. Een effectieve gewichtsdaling na dag 5 is meestal afwijkend.

Afwijking in de groei kan een signaal zijn van kindermishandeling of verwaarlozing.

Vlaamse referentiecurven
Een grootschalig bevolkingsonderzoek in Vlaanderen leidde tot de Vlaamse groeicurven representatief voor de Vlaamse populatie. 

WHO groeistandaarden
De WHO (World Health Organisation) heeft groeistandaarden die eerder bedoeld zijn voor epidemiologisch onderzoek. 

De BMI curven (Body Mass Index) worden gebruikt bij kinderen vanaf 2 jaar.

Groeicurven bij borstvoeding

Kinderen die borstvoeding krijgen, volgen een andere groeicurve dan kinderen met flesvoeding. 

Wordt de borstvoeding op vraag gegeven, dan is de groei van borstgevoede baby's de eerste 3 levensmaanden sneller. Nadien vertraagt de groei een beetje, zodat borstgevoede baby's in het 2de levenshalfjaar iets kleiner zijn en wat minder wegen dan flesgevoede kinderen. Dit is normaal en heeft geen negatieve gevolgen voor de latere groei.

Wegen

Is de baby levendig en heeft hij minimum 6 plasluiers per dag, weeg hem dan 1 x per week. Weeg de baby niet voor en na de voeding ter controle: de samenstelling van moedermelk wisselt heel vaak. Het volume zegt niets over de voedingswaarde.