Grenzen stellen

Stel duidelijke grenzen en stuur bij als het verkeerd zou lopen. Grenzen stellen zorgt voor:

• veiligheid, bv. het kind mag niet alleen de trap op.

• zekerheid: niet alles staat telkens weer ter discussie.

• zelfstandig leren worden.

• leren omgaan met anderen, bv. speelgoed pak je niet zomaar af, je moet er om vragen.

Een ouder of opvoeder moet al grenzen aangeven vanaf de leeftijd van 6 à 8 maanden, bv. een baby van 7 maanden leert dat hij niet onmiddellijk wordt opgepakt als hij begint te huilen. Voor de leeftijd van 6 maanden kan je een baby niet verwennen.

Een kind houdt zich meestal aan de opgelegde grenzen. Van de honderd grenzen zal er misschien één zijn waar het tegenaan botst en op reageert: huilen, roepen, toch stiekem iets doen wat niet mag, …

Een kind dat geen of onduidelijke grenzen krijgt, weet niet wat volwassenen van hem verwachten. Gevolg:

• Sommigen gaan hoe langer hoe meer hun eigen gang, zonder rekening te houden met anderen en kunnen zich storend en opstandig gedragen.

• Andere kinderen zullen zich in zichzelf terugtrekken en introvert worden wanneer ze zich niet veilig voelen en geen duidelijkheid krijgen.

Hou rekening met:

• het kind: persoonlijkheid, leeftijd, ontwikkelingsniveau, temperament, …
  Bv. Een baby van 4 maanden heeft minder en andere grenzen nodig dan een peuter van 2,5. Ook structuur is een vorm van grenzen stellen.

• de ouder/begeleider: persoonlijkheid, manier van omgaan met het kind, regels binnen het gezin, …
  Bv. Moet het kind altijd ‘dank u’ zeggen als het iets krijgt?

• de omgeving: broertjes en zusjes, ingrijpende gebeurtenissen, huisvesting, …
  bv. Bij een driftige kleuter van 4 jaar kan het zijn dat het jongere broertje zijn opstandige gedrag overneemt.

Zoek een evenwicht tussen ruimte geven en duidelijkheid scheppen.

Tips

• Stel grenzen aan het kind door regels op te stellen. Bv. “Als je binnenkomt, doe je je schoenen uit en pantoffels aan.” Regels staan niet ter discussie en zijn duidelijk. Het heeft geen zin om een kind te straffen als het een regel niet kende.

• Zorg dat de regels niet te hoog gegrepen zijn.

• Vertel voor het invoeren van een regel wat de beloning en wat de straf is.

• Stel grenzen consequent en houd ze vol, altijd en overal (ook bij bezoek, bij vermoeidheid of als er veel mensen toekijken in het warenhuis) en door iedereen (mama, papa, oma, opa, …). Als ze niet nageleefd worden, herhaal ze dan of verbind er een straf aan.

• Laat merken dat het menens is door een duidelijke toon en gezichtsuitdrukking.

• Zeg waarom iets al dan niet mag, maar discussieer niet.

• Formuleer de verwachtingen positief. Bv. “Blijf van de radio” i.p.v. “Je mag niet aan de radio komen.”

• Denk aan de luisterafstand. Kinderen horen ver, maar luisteren niet ver. Zorg voor oogcontact tijdens het praten en sta dicht genoeg bij het kind.

• Overleg met het kind als je een vraag stelt. Bv.  “Wil je helpen om de tafel te dekken?”. Doe dit op het juiste moment, niet wanneer het kind verdiept is in zijn spel. Spreek af dat het kind helpt om de tafel te dekken als het spelletje afgelopen is. Wees blij als het kind gehoorzaamt. Bv. “Leuk dat je me helpt!” Beloon het eventueel: “Nu heb ik nog de tijd om een dessert te maken.”

• Eis enkel iets van het kind als het om een ernstige situatie gaat, bv.als de veiligheid van het kind op het spel staat: “Leg nu onmiddellijk dat mes neer!”. Bij een eis helpen overleg, afspraken en regels niet.

Als je zenuwen op springen staan …

Soms wordt het allemaal te veel. Een kind kan soms echt het bloed van onder je nagels halen. Zet het kind eventjes apart, zodat iedereen tot rust kan komen.

Opgelet!

Schud het kind in geen geval! Dit kan erg gevaarlijk zijn.