Ongemakken
Zwanger zijn vergt veel energie: het kindje groeit, het lichaam van de toekomostige mama verandert, … Hierdoor kan de vrouw ongemakken ondervinden. Deze zijn doorgaans onschulidg en van voorbijgaande aard. Hieronder staan tal van tips om mogelijke ongemakken te proberen verhelpen.
Neem nooit geneesmiddelen of vitaminen op eigen houtje. Vraag steeds raad aan een arts of vroedvrouw.
Mogelijke ongemakken zijn:
Aambeien
topAambeien zijn ‘spataders’ aan het uiteinde van de darm door verstopping en/of druk op de anus.
Tips
Voorkom verstopping.
Zorg voor een goede hygiëne (eventueel spoelen met koud water) na de stoelgang.
Brandend maagzuur
topBrandend maagzuur ontstaat doordat hormonale veranderingen een minder goede werking van de onderste sluitspier van de slokdarm veroorzaken. De groei van de baarmoeder verhoogt ook de druk op de maag.
Tips
Eet meerdere kleine maaltijden per dag in plaats van minder frequent zware maaltijden.
Eet langzaam en kauw goed.
Vermijd sterke koffie en zure of bruisende dranken.
Eet geen vette, zure of pikante voeding.
Zit goed rechtop.
Slaap met het bovenlichaam verhoogd.
Duizeligheid
topTips
- Verander van een liggende houding langzaam naar een zittende houding. Sta daarna ook traag recht uit zittende houding.
- Blijf niet te lang staan zonder te bewegen.
Verhoogde vaginale afscheiding
topDe vaginale afscheiding neemt toe onder meer door de hormonale veranderingen.
Tip
Zorg voor een goede hygiëne.
Opgelet!
Vraag advies aan een arts of vroedvrouw bij branderigheid, jeuk, afscheiding die niet wit of doorzichtig is, …
Harde stoelgang en/of verstopping
topDe darmspieren zijn minder actief o.a. door de hormonale veranderingen.
Tips
Drink minstens 1,5 liter water gespreid over de hele dag.
Eet vezelrijke voeding, zoals groenten, fruit, muesli en volkorenproducten. Ook geweekte pruimen, peperkoek, vers fruitsap en speculaas kunnen de stoelgang bevorderen.
Beweeg voldoende.
Neem rustig de tijd om naar het toilet te gaan, ook op het werk.
Kuitkrampen
topDe oorzaak ervan is onduidelijk. Kuitkrampen treden vooral ’s nachts op.
Tips
Doe rekoefeningen.
Masseer de kuit van onder naar boven.
Loop blootsvoets op een koude vloer.
Slaap met de voeten iets hoger.
Misselijkheid en braken
topMisselijkheid en braken ontstaan door de hormonale veranderingen en komen vooral de eerste 3 maanden van de zwangerschap voor. Hoewel men vaak spreekt over ochtendmisselijkheid, kan de misselijkheid soms de hele dag aanhouden.
Tips
Eet een beschuit, toast, sneetje brood of een potje yoghurt voor het opstaan.
Drink onmiddellijk bij het opstaan een glas lauw water of vruchtensap.
Gebruik een licht ontbijt.
Drink voldoende water.
Gebruik meerdere lichte maaltijden in plaats van een zware maaltijd.
Ga wat liggen na elke maaltijd.
Vermijd sterk gekruide en vette maaltijden.
Vermijd hinderlijke geuren.
Eet nog een lichte maaltijd voor het slapengaan.
Opgelet!
Vraag advies aan een arts of vroedvrouw bij meer dan 3 x braken per dag.
Rug- en bekkenpijn
topRug- en bekkenpijn ontstaan door het toegenomen gewicht van de baarmoeder, hormonale veranderingen en een verschuiving van het zwaartepunt.
Tips
Verzorg de houding, ook bij het zitten.
Ontlast de rug. Buig niet voorover bij het tillen, maar ga door de knieën.
Neem een goede, stabiele houding aan bij het rusten, bij voorkeur op de linkerzij met het onderste been gestrekt en het bovenste been gebogen.
Draag geen schoenen met hoge hakken.
Raadpleeg een kinesitherapeut met ervaring in de begeleiding van zwangere vrouwen.
Slaapproblemen en vermoeidheid
topVermoeidheid treedt vooral in het begin van de zwangerschap op, minder in het 2de trimester van de zwangerschap. Naar het einde van de zwangerschap kunnen emotionele spanningen, tekort aan slaap door de bewegingen van het kindje, een moeilijke slaaphouding, spierkrampen, vaker plassen, … opnieuw voor vermoeidheid zorgen.
Tips
Rust voldoende. Probeer een middagdutje te doen.
Slaap bij voorkeur op de linkerzijde (voor een betere doorbloeding van de moederkoek).
Voldoende lichaamsbeweging verbetert de slaap. Kies ’s avonds meer ontspannende activiteiten zoals zwemmen, yoga of wandelen.
Isoleer de slaapkamer tegen lawaai en licht.
Zorg voor een ideale temperatuur en verluchting in de slaapkamer. Overdreven warmte of koude kan de slaap verstoren.
Zowel honger als een volle maag kunnen slaap verstoren. Een lichte maaltijd vóór het slapengaan kan de slaap bevorderen.
Drink geen grote hoeveelheden water 's avonds om nachtelijk opstaan om te plassen te voorkomen.
Vermijd cafeïne (bv. koffie, thee of cola).
Wie niet kan inslapen, kan beter even opstaan om wat te ontspannen. Inspanning doen om in te slapen helpt toch niet.
Hou rekening met het aantal uren benodigde slaap, de individuele verschillen hierin en de biologische klok. Een ochtendmens kan beter niet proberen avonden na elkaar laat wakker te blijven. Een langslaper neemt best voldoende tijd om te slapen en probeert niet minder te slapen dan ze eigenlijk nodig heeft.
Gebruik het laatste halfuur van de dag als voorbereiding op het slapen. Zorg voor een zekere routine: bv. tafel dekken, omkleden, wassen en tanden poetsen. Die geeft het lichaam het teken dat het bijna tijd is om te slapen.
Ga pas slapen als de vermoeidheid toeslaat. Ga bij opkomende slaperigheid naar bed in plaats van in slaap te vallen in de zetel.
Onze slaap is een weerspiegeling van ons leven overdag. Iemand die de hele dag piekert en tot niet veel komt, zal dat waarschijnlijk ook in haar slaap ervaren. Wie tot 's avonds laat druk bezig is, mag niet verwachten dat zij onmiddellijk kan slapen.
Tips
Help elkaar in het huishouden en bij de verzorging van jullie andere kinderen.
Schakel zo nodig huishoudelijke hulp in.
- Bouw rust en ontspanning in volgens eigen behoefte en voor het slapengaan.
Praat met de werkgever over verlofmogelijkheden.
Spataders
topSpataders zijn uitgezette bloedvaten die vooral op benen en knieholten voorkomen. Ze ontstaan door hormonale veranderingen, druk van de baarmoeder, toename van het bloedvolume, erfelijkheid, overgewicht, vochtophoping in de benen, meerdere zwangerschappen, langdurig rechtstaan, leeftijd, …
Tips
Beweeg veel: wandelen, fietsen en zwemmen zijn ideaal.
Sta of zit niet te lang, maar beweeg tussenin.
Laat de voeten verhoogd rusten (bv. op een voetenbankje).
Draag eventueel steunkousen. Trek ze aan in liggende houding, vooraleer op te staan.
Masseer de benen vanaf de enkel naar het bovenbeen.
Spataders kunnen niet verwijderd worden tijdens de zwangerschap.
Vaker plassen
topDe baarmoeder en het kindje groeien en drukken op de blaas, waardoor de mama steeds vaker zal moeten plassen.
Tip
Drink voldoende overdag en niet te veel voor het slapengaan.
Opgelet!
Raadpleeg een arts of vroedvrouw bij pijn en/of branderig gevoel bij het plassen. Dit kan wijzen op een blaasontsteking.
Vochtophopingen in o.a. voeten en enkels
topDeze nemen toe naar het einde van de zwangerschap, door de druk van de baarmoeder op de grote lichaamsaders in de buik en een toename van het bloedvolume tijdens de zwangerschap. De meeste zwangeren hebben last van vochtophopingen in voeten en enkels.
Tips
Rust met de voeten verhoogd en lichtjes gebogen benen.
Slaap met de benen iets hoger.
Draag eventueel steun- of drukkousen. Trek ze liggend aan vóór het opstaan.
Opgelet!
Raadpleeg onmiddellijk een arts of vroedvrouw bij ernstige vochtophopingen in de ledematen en het gezicht die gepaard gaan met hoofdpijn, misselijkheid, maagpijn, tintelende vingers en troebel zicht.
Zwangerschapsstriemen
topDit zijn donkere strepen in de huid op de buik, borsten en bovenbenen die ontstaan door uitrekking van de huid. Ze verbleken na de zwangerschap, maar laten toch witte, onderhuidse littekens na.
Tip
Wrijf de huid dagelijks in met amandelolie of een hydraterende crème.
Wondermiddeltjes tegen zwangerschapsstriemen bestaan niet.
Zwangerschapsweeën
topDe baarmoederspier trekt ook tijdens de zwangerschap al samen. De zwangere kan dit eventueel merken doordat haar buik hard aanvoelt (vaak ’s avonds en in de vroege ochtend). Deze onschuldige samentrekkingen zijn zwak, onregelmatig en doen geen pijn. Ze worden bovendien vaak nauwelijks gemerkt.
