El Salvador - zelfstandige adoptie

Bevoegde Centrale Autoriteit: 

El Salvador beschikt over een werkende centrale autoriteit inzake adoptie, met bevoegdheden verspreid over het ISNA (onderzoek adoptabiliteit) en het PGR. Binnen het PGR worden de adoptieaanvragen behandeld door het OPA. De kinderen worden toegewezen door het Comité Institucional de Asignación de Familias Adoptivas a Menores Sujetos de Adopción.

Instituo Salvadoreño para el Desarrollo Integral de la Niñez y la Adolescencia (ISNA)
Colonia Costa Rica
Ave. Irazú Final, Calle Santa Marta N°2
Complejo "La Gloria"
SAN SALVADOR
El Salvador, C.A. 
Tel: +503 270 4142 
Fax: +503 270 1348 


La Procuraduría General de la República (PGR)
13A. Calle Peniente
Centro de Gobierno
SAN SALVADOR 
El Salvador, C.A. 
Tel: +503 222 3815  
Fax: +503 221 3602 

Procuradoría General de la República
Oficina para las Adopciones (OPA)
9a Calle Pte. y 13 Avenida Norte
Torre PGR, Centro de Gobierno
SAN SALVADOR
El Salvador, C.A. 
Tel: +503 2231-9305 
Fax: +503 2231-9412 

Het is aan de ISNA om te bepalen of een kind adoptabel is. 
De PGR, samen met het ISNA, bepalen de geschiktheid van buitenlandse families.
De procureur-generaal, samen met een team van de PGR, is verantwoordelijk voor de matching van een familie met een adoptabel kind. 
Het OPA staat in voor de administratieve verwerking van de verzoeken tot adoptie van kinderen en adolescenten, het nemen van de adoptiebeslissing en oa ook de voorbereiding van de natuurlijke familie. Het OPA is samengesteld uit een multidisciplinair team met een advocaat, een maatschappelijk werker en een psycholoog.
(bron ISS 04/2011)


Wetgeving
Je kan de wetgeving van kracht op datum van het onderzoek steeds opvragen bij het VCA.


Kinderen in El Salvador
In El Salvador zijn veel tienerzwangerschappen (12%). 
Unicef schat dat er 130.000 (halve )wezen zijn. De verspreiding van HIV resulteert in twee tot drie duizend (halve) wezen per jaar.
Het Instituto Salvadoreño para el Desarrollo Integral de la Niñez y la Adolescencia, (ISNA) is de bevoegde administratieve autoriteit voor de bescherming van kinderen die zijn gescheiden van hun familie. Volgens het rapport afkomstig van de Salvadoraanse regering aan het Comité voor de rechten van het kind in 2009, is de doelstelling van het ISNA op dit gebied om ervoor te zorgen dat elk kind en elke adolescent onmiddellijke en uitgebreide bescherming wordt aangeboden. De nieuwe (2010) Salvadoraanse wet op de uitgebreide bescherming van kinderen en adolescenten (Ley de Protección Integral de la Niñez y Adolescencia, LPINA) erkent en versterkt het grondrecht van het kind om op te groeien in zijn familie van oorsprong en stelt dat het gebrek aan economische middelen geen reden mag zijn om de familie van oorsprong in diskrediet te brengen. Om te voldoen aan deze bepaling, zijn diverse preventieprogramma's ontwikkeld door de ISNA, met inbegrip van kinderwelzijnscentra, familie-versterking workshops, enz

Op basis van de gegevens van het ISNA informatiesysteem (Sistema de Información para la Infancia, SIPI), verhoogde het aantal kinderen verstoken van ouderlijke zorg en geplaatst in instellingen, met 7,9% in 2005 ten opzichte van 2004, en met 21,8% in 2006 ook in vergelijking met 2004. 76% van hen worden geplaatst in de instellingen van de ISNA, 24% in de huizen door niet-gouvernementele instanties, die gekoppeld zijn aan en onder toezicht staan van het ISNA.
43% van de kinderen in instellingen is tussen 12 en 18 jaar, 32% tussen 6 en 12 jaar, 22% tussen 0 en 6 jaar en de resterende 3% is ouder dan 18 jaar.
(bron ISS 04/2011)


Kinderen die in aanmerking komen voor adoptie
  • Wezen of kinderen van onbekende ouders die minstens zes maanden in een instelling verbleven.
  • Kinderen door de ouders opgegeven voor adoptie of kinderen wiens ouders ontzet werden uit de ouderlijke macht.

Indien er voor geen van deze kinderen binnen de ruimere familie opvang gevonden werd kunnen ze in aanmerking komen voor adoptie.
(bron Codigo de la Familia)

De toestemming in de adoptie is vereist door:
  • de ouders, indien niet ontzet uit de ouderlijke macht
  • de procureur-generaal indien de ouders niet gekend zijn of niet langer beschikbaar zijn
  • het kind indien ouder dan 12 jaar
    (bron ISS 04/2011)

Voorwaarden kandidaat-adoptanten (Kandidaat-adoptanten moeten ook aan de Belgische wetgeving voldoen.)

1. Leeftijd
Ouder dan 25 jaar zijn, tenzij men langer dan 5 jaar gehuwd is. (artikel 171 codigo de familia) 
De kandidaat-adoptant moet minstens 15 jaar ouder zijn dan het kind dat geadopteerd wordt. Bij adoptie door een koppel wordt gekeken naar de jongste kandidaat-adoptant. Dit geldt niet voor stiefouderadoptie. (artikel 173 codigo de familia)
Het leeftijdsverschil tussen adoptant en geadopteerde mag niet meer dan 45 jaar zijn. Dit geldt niet voor stiefouderadoptie, intrafamiliale adoptie en adoptie door kandidaat-adoptant waar het kind minimum een jaar heeft gewoond. (artikel 181 codigo de familia)

2. Burgerlijke staat
Minstens 5 jaar gehuwd zijn. (artikel 184 codigo de familia)
Wanneer de kandidaat-adoptant getrouwd is en alleen wenst te adopteren, heeft hij/zij de toestemming van haar echtgeno(o)t(e) nodig. (artikel 183 codigo de familia)
Alleenstaanden kunnen ook adopteren. (artikel 169 codigo de familia)

3. Gezondheidsvereisten
Gezondheidstoestand mag een adoptie niet in de weg staan. (artikel 171 codigo de familia)

4. Andere
Juridisch bekwaam geacht worden. (artikel 171 codigo de familia)
De familiale, morele, psychologische, sociale, economische en gezondheidstoestand van de adoptanten moet aantonen dat men capabel en gewillig is om te adopteren. (artikel 171 codigo de familia)
Wanneer men uit de ouderlijke macht is ontzet, kan men niet adopteren. (artikel 172 codigo de familia)
Voldoen aan de regels van het ontvangstland (hier: België). (artikel 184 codigo de familia)
Een openbare of staatsinstelling van het ontvangstland moet toezicht houden op het welzijn van het kind. (artikel 184 codigo de familia) 

Procedure

Administratieve procedure
Bevoegde instantie: La Oficina Para Adopciones (OPA) 
Verloop ( www.pgr.gob.sv/ado.html):
Adoptie-aanvraag indienen bij OPA in San Salvador of één van de hulpkantoren van de procureur- generaal.
OPA gaat na of de kandidaat-adoptanten geschikt zijn om te adopteren op basis van de wettelijke vereisten en de sociologische en psychologische rapporten.
Als het dossier van de kandidaat-adoptanten wordt goedgekeurd moeten ze wachten tot er een matching met een adoptabel kind is, nadien begint de juridische procedure.

Juridische procedure
De bevoegde rechtbank om de adoptie uit te spreken = de familierechtbank van de gewoonlijke verblijfplaats van de geadopteerde.

De adoptie-aanvraag moet volgende documenten bevatten:
  • Certificaat van het Salvadoraanse instituut voor bescherming van minderjarigen dat het kind adoptabel verklaart
  • Wanneer ouders ouderlijke macht nog hebben: hun toestemming voor de adoptie
  • Wanneer ouders ouderlijke macht niet meer hebben: het vonnis daarvan
  • Wanneer de ouders dood zijn: een overlijdensverklaring
  • Geboorteakte van kandidaat-adoptant en geadopteerde
  • Geschiktheidsvonnis kandidaat-adoptant
  • Resolutie van het comité dat het kind toewijst aan de kandidaat-adoptant
  • Recente medische attesten van kandidaat-adoptant en geadopteerde
  • Sociale en psychologische testen
  • Inventaris van de goederen van de geadopteerde, indien van toepassing
  • Certificaat van VCA waarin staat dat voldaan werd aan de Belgische voorwaarden om te adopteren
    (artikel 192 en 193 ley procesal de familia)
Personen die toestemming moeten geven voor de adoptie, moeten dit voor de rechter mondeling herhalen. Ook kinderen jonger dan 12 zal de rechter horen. (artikel 195 ley procesal de familia)
De kandidaat-adoptanten moeten persoonlijk verschijnen voor de rechtbank. De rechter kan gesprekken met specialisten bevelen indien hij dit nodig acht. (artikel 196 ley procesal de familia)
Wanneer de adoptie is uitgesproken geeft de rechter de opdracht om een nieuwe geboorteakte op te maken voor de geadopteerde. (artikel 203 ley procesal de familia)

Na de adoptie
  • De geadopteerde wordt voor alle rechtsgevolgen gelijkgesteld met een biologisch kind. 
  • De geadopteerde heeft geen rechten of plichten meer in zijn biologische familie. (artikel 167 codigo de familia)
  • De geadopteerde krijgt de familienaam van de adoptant. (artikel 169 codigo de familia)
  • De adoptanten krijgen de ouderlijke macht over de geadopteerde. Biologische ouders verliezen de ouderlijke macht, tenzij het gaat om stiefouderadoptie. (artikel 170 codigo de familia)
  • De adoptie is onherroepelijk. (artikel 178 codigo de familia)
Gedurende twee jaar na de adoptie moet er om de 6 maanden een follow-up rapport aan ISNA bezorgd worden.


Overwegingen
Voor het onderzoek heeft de VCA zich vooral gebaseerd op informatie verkregen via de ambassade te San José in Costa Rica, de website van het Procuradoría General de la República van El Salvador, de Service Social International en de ervaringen in dit land met een eerder zelfstandig adoptiedossier. Dit leidde tot volgende vaststellingen:

  • El Salvador treft maatregelen op het vlak van kinderbescherming, georganiseerd door het Procuradoría General de la República (PGR) en het Instituo Salvadoreño para el Desarrollo Integral de la Niñez y la Adolescencia (ISNA). 
  • El Salvador heeft het Haags Adoptieverdrag geratificeerd en heeft de principes ervan ook opgenomen in zijn regelgeving. Interlandelijke adopties verlopen via het Oficina Para Adopciones (OPA) dat deel uitmaakt van het PGR.
  • Het land beschikt over een werkende centrale autoriteit inzake adoptie, met bevoegdheden verspreid over het ISNA (onderzoek adoptabiliteit) en het PGR. Binnen het PGR worden de adoptieaanvragen behandeld door het OPA. De kinderen worden toegewezen door een professioneel team, het Comité Institucional de Asignación de Familias Adoptivas a Menores Sujetos de Adopción.
  • De adoptabiliteit van de kinderen wordt vastgesteld door het ISNA nadat de mogelijkheden om het kind in de familie te houden uitgeput zijn.
  • De subsidiariteit van interlandelijke adoptie wordt gewaarborgd doordat er voorrang wordt gegeven aan intrafamiliale en binnenlandse adoptie.
  • De Belgische adoptiewetgeving, die ook gebaseerd is op het Haags Adoptieverdrag, voorziet dat de centrale/bevoegde autoriteiten in het land van herkomst en het land van opvang een aantal documenten met betrekking tot  de adoptieouders en het te adopteren kind moeten uitwisselen en dat beide autoriteiten schriftelijk hun toestemming moeten hechten aan de beslissing om het kind aan de adoptanten toe te vertrouwen vooraleer er een adoptie tot stand kan komen (art. 361-3 B.W.).
  • Bij een vorig zelfstandig dossier kon de procedure verlopen in overeenstemming met de Belgische wetgeving en afgerond worden met een Belgische erkenning van de adoptie na een wachttijd van ongeveer 6 jaar.

Beoordeling VCA
Niet elke aanvraag tot zelfstandige adoptie uit El Salvador heeft dezelfde achtergrond of verloopt via hetzelfde kanaal. Wij geven graag kort mee wanneer er een onderzoek werd afgerond en wat het besluit van het VCA was specifiek voor het ingediende kanaal. 

Kanaalonderzoek 03/2012: Goedgekeurd wegens de overwegend positieve adviezen en ervaring met betrekking tot El Salvador. De advocaat waar men mee zal werken in dit dossier is gekend bij de Amerikaanse Ambassade.