Sociale bibliotheek

Spring naar:

Kinderopvang met sociale functie: een plaats waar kinderen, ouders, medewerkers en buurt elkaar ontmoeten, VBJK

De sociale functie van kinderopvang in de praktijk. De kinderopvang krijgt steeds meer te maken met een grotere diversiteit in de samenleving. Kinderopvang toegankelijk maken voor alle kinderen en hun ouders, ook voor de meest kwetsbaren in de samenleving, is - naast de economische en pedagogische functie van de kinderopvang - een van de belangrijkste uitdagingen. Dit boek wil een antwoord bieden voor verantwoordelijken van kinderopvangvoorzieningen die willen werken aan kwaliteit. Ze belicht dan ook alle beleidsdomeinen: het kind-, ouder-, buurt- en personeelsbeleid en bevat vele getuigenissen, good practices, foto's afkomstig uit de praktijk van buurtgerichte kinderopvanginitiatieven.

Dit boek bestellen

Mutant, een Nederlands projectbureau

Bureau Mutant is een projectbureau voor de kinderopvang, het onderwijs en de gezondheidszorg.
Zij ontwikkelen methodieken en trainingen voor beroepskrachten, managers en gebruikers en adviseren aan instellingen en overheden. Omgaan met diversiteit (qua etniciteit, sociaal milieu, sekse, handicap, ...) staat centraal.

Meer weten

Bruggen bouwen: samenwerken aan toegankelijkheid, VBJK, 2007

Nieuwkomers met jonge kinderen die een inburgeringstraject volgen, vinden moeilijk een plaats in de kinderopvang. Naar aanleiding van deze vaststelling, ging begin 2003 in Brussel een experiment van start. In dit experiment werd gewerkt aan de opleiding en tewerkstelling van ex-nieuwkomers, het creëren van plaatsen in de kinderopvang voor nieuwkomers, de begeleiding van kinderdagverblijven en de samenwerking tussen kinderopvang enerzijds en onthaalbureaus en trajectbegeleiders anderzijds. Het verslagboek formuleert aanbevelingen en tips voor wie wil werken aan een toegankelijke kinderopvang.

Deze brochure bestellen

Childcare Stories DVD, Ecce Ama, 2006

Childcare Stories brengt de verhalen van 17 ouders uit verschillende Europese lidstaten. Deze verhalen vertellen over kinderopvang als een onmisbare schakel in het leven van ouders. Tegelijkertijd worden we geconfronteerd met verschillende betekenissen van kinderopvang: kinderopvang is meer dan een opvang terwijl ouders aan het werk zijn. Ouders zoeken naar een opvang waar zij en hun kinderen zich welkom voelen en die een partner is in het opvoeden van hun kinderen.

Childcare Stories is een film voor iedereen die met kinderopvang in contact komt. Naast de hoofdfilm, zijn er 11 individuele getuigenissen die stuk voor stuk goede aanknopingspunten zijn voor discussie en verdieping.

Deze DVD bestellen

Respect voor diversiteit in kinderopvang, Peeters & Somers, 1998

Binnen het MEQ-project werd intens met partners uit verschillende landen samengewerkt. Zo ontstond een dialoog over intercultureel werken over de grenzen heen. Dit boek weerhoudt een aantal ideeën en beschouwingen van beleidsmensen, politici, pedagogen, leerkrachten en professionele medewerkers hierover. Drie thema's staan daarbij centraal: de maatschappelijke visie; het opvoeden zonder vooroordelen en de tewerkstelling van minderheidsgroepen in de zorgsector.

Het boek geeft ook een grondige evaluatie van het MEQ-project i.v.m. interculturaliseren van het personeelsbeleid en het respectvol omgaan met diversiteit in kinderdagverblijven.

Dit boek bestellen

Diversiteit en gelijkwaardigheid binnen kinderopvang in Europa. Handleiding met trainingsvoorbeelden uit het DECET-netwerk, DECET, 2004

Diversiteit in gezinnen, normen en waarden binnen de Europese leefgemeenschap beïnvloeden opvoedingspatronen, ook in voorzieningen voor jonge kinderen. Begeleiders en opvoeders in de kinderopvang worden dagelijks geconfronteerd met nieuwe vragen en uitdagingen. Hoe ga je om met deze verschillende normen en waarden? Hoe communiceer je met de diversiteit van ouders? Wat willen wij voor onze kinderen? Wie beslist er hoe kinderen in de opvang worden opgevoed?

Meer weten

Gelijkwaardigheid en respect voor diversiteit: zin verlenen aan praktijk, DECET, 2008

DECET (Diversity in Early Childhood Education and Training) is een netwerk van Europese organisaties. Ze streven hetzelfde doel na: diversiteit een plaats geven in kinderopvang, opvoeding en training. De missie en doelen van het netwerk werden vertaald naar 6 principes als houvast voor voorzieningen voor jonge kinderen. Deze brochure is een kennismaking met deze principes. Dit document wil in de eerste plaats een aanzet tot dialoog zijn.

Deze brochure downloaden

Handleiding buurtgerichte kinderopvang, VBJK, 2004

De drempel van kinderopvang verlagen voor allochtone en kansarme ouders kan het best door te werken op buurtniveau. Dit blijkt uit de resultaten van een project met 3 stedelijke kinderdagverblijven in Gent.
Deze handleiding bevat achtergrondinformatie, tips en getuigenissen van ouders, begeleiders en leidinggevenden die samen een buurtgericht opvangaanbod uitbouwden.

Deze handleiding downloaden

Handleiding flexibele kinderopvang, VBJK, 2004

Gezin en werk zijn niet altijd makkelijk te combineren. Er is een toenemende vraag naar formele opvang op buitengewone tijdstippen. Voor wie een kinderdagverblijf of een IBO (centrum voor buitenschoolse kinderopvang) leidt, in deze handleiding staat alles om een kwalitatieve flexibele opvang te organiseren.

Alle informatie, tips en ideeën zijn gebaseerd op praktijkervaring.

Deze handleiding downloaden

Handleiding Inclusie van kinderen met specifieke zorgbehoeften, VBJK, 2007

Deze handleiding legt uit wat ‘inclusie’ van kinderen met specifieke zorgbehoefte betekent.
De kinderen die naar de opvang komen, zijn meer en meer divers. Sommigen van hen hebben specifieke zorgbehoeften. Dat kan door een handicap zijn, maar net zo goed door een ander medisch probleem.

De voorbije jaren is de aandacht voor het thema sterk toegenomen. Op heel wat plaatsen in Vlaanderen denken verantwoordelijken en teams na over de opvang van kinderen met een specifieke zorgbehoefte. Deze handleiding voor verantwoordelijken is gebaseerd op de ervaringen van pilootprojecten in Gent en Antwerpen. Bijzondere aandacht gaat ook naar de relatie tussen ouders en de kinderopvang.

Deze handleiding downloaden


 

Drempels in een kinderopvangvoorziening, Ecce Ama, 2007

Dit instrument kan helpen om een zicht te krijgen op de drempels die mogelijk binnen de opvang aanwezig zijn voor sommige doelgroepen. De bedoeling is om drempelverlagend te kunnen werken:

• in het opvangaanbod en het opnamebeleid
• in de bereikbaarheid
• in de opvangprijs
• in het zich welkom voelen en in de contacten met derden

pdf Drempels in kaart brengen

Wiegenlied voor Hamza DVD, VBJK, 2004

Wiegelied voor Hamza bezoekt 4 Europese centra voor kinderopvang die doordacht en inspirerend omgaan met diversiteit. Medewerkers én ouders geven op een integere en creatieve manier vorm aan een pedagogische aanpak die het anders zijn respecteert. Een boeiende, soms ontroerende, dan weer speelse film.

De film (met handleiding) is bruikbaar bij cursussen, opleiding, teamoverleg en ouderavonden. Hij kan bijdragen aan de vorming van een pedagogische visie, het verbeteren van de werkpraktijk en het actualiseren van het kwaliteitsbeleid.

Deze DVD bestellen

Kinderopvang en armoede, Jan Maris, Antwerps Platform Generatiearmen, 2007

Een tekst die inzicht geeft in de leefwereld van generatiearmen en de drempels die deze groep ervaart naar kinderopvang toe.

pdf Kinderopvang en armoede  

Buurtgerichte kinderopvang, een kwaliteitskader, Ecce Ama, 2008

Dit boek gaat over: 

  • personeelsbeleid (werken met doelgroepmedewerkers)
  • buurtgericht werken 
  • kindbeleid (participatief werken met kinderen) 
  • ouderbeleid (participatief werken met ouders in kinderopvang)

Dit boek bestellen

Vragenlijst opnamebeleid, MAS, 2005

Het onderzoeksbureau MAS deed een onderzoek naar het opnamebeleid bij kinderopvangvoorzieningen. De vragen dienen om de toegankelijkheid van de opvang na te gaan en de drempels in kaart te brengen.

Pedagogisch management in kinderopvang, red. Dr. Michel Vandenbroeck, 2005

Kindercentra managen vraagt speciale talenten. Het aansturen van de organisatie en haar medewerkers moet gecombineerd worden met een visie op de inhoud van het werk, zowel vandaag als in de toekomst. Daarnaast brengen de wet- en regelgeving in Nederland en Vlaanderen nieuwe verantwoordelijkheden mee.

Dit boek wil een leidraad bieden voor het debat over eigentijdse kinderopvang:

  • Deel 1 geeft inspiratie voor een pedagogische reflectie en plaatst de kinderopvang in internationaal, sociaal en politiek perspectief. Het tweede
  • Deel 2 rapporteert over inspirerende praktijken uit buiten- en binnenland. Bekende modellen als van het Emmi Pikler-instituut of de Reggio-benadering, maar ook de Zweedse förskola, de Britse Integrated Centres en de Franse crèches parentales komen aan bod.
  • Deel 3 reikt een basis aan voor een effectief management in de kinderopvang.Veel aandacht gaat uit naar het bevorderen van motivatie en zelfsturing van teams.

Een brede groep deskundigen uit Vlaanderen, Nederland en Groot-Brittannië werkte mee aan dit handboek. Deze uitgave is dan ook een naslagwerk voor managers zowel als docenten en beleidsmakers.

Dit boek bestellen

Spiegeltje, spiegeltje, Boudry & Vandenbroeck, 2000

'Mag ik er zijn, zoals ik ben?' Het is een vraag waar jonge kinderen erg mee bezig zijn. Het is namelijk in de voorschoolse leeftijd dat de identiteit wordt gevormd. Tegelijk duiken dan ook de eerste vooroordelen op.

  • Deel 1 leert hoe we kinderen kunnen helpen een positief zelfbeeld op te bouwen en geen vooroordelen te ontwikkelen, in een maatschappij die steeds diverser wordt.
  • Deel 2 bevat tientallen activiteiten voor peuters en kleuters om hun zelfbeeld te versterken en hen te leren met anderen om te gaan. De oefeningen en besprekingen maken deze uitgave tot een handig werkboek voor teambegeleidingen en opleidingen.

Boek bestellen

De sociale functie van de kinderopvang: een uitdaging tot meer kwaliteit en netwerken, Ecce Ama, 2007

Breng de sociale functie van kinderopvang in de praktijk. Met de sociale functie investeert de opvang in de toekomst van kinderen, hun ouders en de medewerkers. Over dit thema is een specifieke opleiding ontwikkeld voor leidinggevenden in de kinderopvang.

Leidraad toegankelijkheidsbeleid uitwerken, Ecce Ama, 2007

De proefprojecten centrum voor kinderopvang (CKO) testen op het veld uit hoe een sociaal toegankelijkheidsbeleid concreet vorm krijgt.
Als leidraad voor deze zoektocht is er een lijst met onderwerpen en vragen die relevant zijn en richting kunnen geven voor het sociaal beleid van het proefproject.

De leidraad is ook bruikbaar voor voorzieningen die samenwerken aan het toegankelijkheidsbeleid van de kinderopvang.

pdf Leidraad toegankelijkheidsbeleid

In verzekerde bewaring, 150 jaar kinderen, ouders en kinderopvang, Dr. Michel Vandenbroeck, 2004

In verzekerde bewaring vertelt de geschiedenis van de Vlaamse kinderopvang, van de oprichting van de eerste crèche in 1845 tot de impact van het kwaliteitsdecreet in 2003. Deze grondige studie gaat uit van een aantal actuele vragen. Waarom werd er nooit een coherente sociale pedagogiek ontwikkeld in deze sector? Waarom wordt kinderopvang nog steeds beschouwd als een noodzakelijk kwaad? 

Door de kinderopvang in zijn maatschappelijke context te plaatsen, maakt de auteur duidelijk hoe politieke, economische en andere veranderingen een invloed hebben op hoe we denken over kinderen, over moeders en over opvang. Meteen maakt hij ook een kritische analyse van de pedagogiek – of van het ontbreken ervan. Het boek geeft ook mee hoe een dergelijke pedagogiek in de toekomst ontwikkeld kan worden.

Boek bestellen

Het Kruispunt Migratie-Integratie

Het Kruispunt Migratie-Integratie (tot 2010 het Vlaams Minderhedencentrum genoemd) ontwikkelt en deelt expertise over migratie, integratie en etnisch-culturele diversiteit. Iedereen die in zijn werk hiermee te maken heeft, kan bij hen terecht.

Meer weten

Brochure 'Sociaal tolken en vertalen' (mei 2012)

Deze brochure voor hulp- en dienstverleners van het Kruispunt Migratie-Integratie behandelt onder meer de volgende vragen:

  • Is sociaal tolken en vertalen een instrument voor jouw voorziening of dienst?
  • Hoe gaat het in zijn werk en waar kan je het best op letten?
  • Waar kan je terecht?

Daarnaast zijn er ook drie verhelderende filmpjes:

Het draaiboek 'communiceren met armen', 2012

Het draaiboek 'communiceren met armen' helpt communiceren op maat van mensen in armoede. Het bevat praktische informatie over het communicatieplanningsproces en achtergrondinformatie over mensen in armoede.

Meer weten


Inburgering op maat van laaggeletterde moeders met jonge kinderen (2017)

Het Europees Fonds voor Asiel, Migratie en Integratie (AMIF) gaf in 2015 de opdracht aan acht proeftuinen in Vlaanderen en Brussel om een geïntegreerd aanbod voor laaggeletterde moeders met jonge kinderen vorm te geven. Op basis hiervan werd een draaiboek 'Inburgering op maat van laaggeletterde moeders met jonge kinderen' opgesteld.
Meer weten en draaiboek