Grootste groep jonge kinderen sinds 10 jaar, ondanks daling geboortecijfer

24 juni 2013

In 2012 registreerde Kind en Gezin 69 446 geboorten bij moeders met een woonplaats in het Vlaamse Gewest. Dat zijn er 863 minder dan in 2011 of een daling van 1,2%. De daling die zich in 2011 voor het eerst voordeed zet zich dus door. Daardoor komt het geboortecijfer volgens Kind en Gezin voor het eerst sinds 2007 terug onder de 70 000 kinderen te liggen.

Verdere toename aantal kinderen onder de 12 jaar, vooral bij kleuters

Volgens de cijfers van het rijksregister nam het aantal 3- tot 6-jarigen in het Vlaamse Gewest het sterkst toe met 5636 kinderen (+2,7%). Ook het aantal kinderen van 6 tot 12 jaar steeg, namelijk met 3894 kinderen (+1%). Het aantal kinderen onder de 3 jaar bleef nagenoeg gelijk tegenover 2011.
Voor de totale groep kinderen onder de 12 jaar komt dit neer op een stijging met 9527 kinderen, of +1,2%. Deze bevolkingsgroep was in de laatste 10 jaar nooit groter dan in 2012.
De stijging van het geboortecijfer sinds 2003 vormt daar de belangrijkste verklaring voor.

Daling totaal vruchtbaarheidscijfer

De totale vruchtbaarheid wordt uitgedrukt in een aantal kinderen per vrouw. Tussen 2001 en 2008 steeg het totale vruchtbaarheidscijfer (TVC) opmerkelijk: van 1,51 tot 1,82 kinderen per vrouw. Recent onderzoek naar de vruchtbaarheid in Vlaanderen geeft aan dat er sprake is van een fors uitstel van vruchtbaarheid, vooral door het uitstel van het eerste kind bij 20- tot 25-jarigen. Het TVC voor 2012 is 1,72. Het TVC ligt hoger bij niet-Belgische vrouwen (2,75 tegenover 1,61) maar ook hier is er voor het tweede jaar op rij een daling.

Blik op diversiteit

  • 24,2% van de kinderen geboren in 2012 had een moeder die bij haar geboorte niet de Belgische nationaliteit had. Dat is een toename met 1,4 procentpunt tegenover 2011. In Antwerpen ligt dit percentage het hoogst: 33,2%. De meest voorkomende nationaliteiten zijn Marokkaans (4,9%), Turks (2,5%) en Nederlands (1,9%).

  • Bij 1 op de 4 kinderen geboren in 2012 is het Nederlands niet de moedertaal; dat is een lichte afname van het aandeel Nederlands als ‘moedertaal’ (-1,1 procentpunt) tegenover 2011. Frans is de meest gebruikte andere taal (4,8%), daarop volgen de talen Arabisch (3,9%) en Turks (3,1%). Kind en Gezin bekijkt de taal waarin de moeder met het kind praat, wat niet noodzakelijk betekent dat de moeder geen Nederlands spreekt of begrijpt en/of dat er niemand anders in het gezin Nederlands spreekt met het kind. In 2012 registreerde Kind en Gezin 71 verschillende talen als moedertaal.

  • Hoewel de meeste kinderen nog steeds wonen bij een gehuwd paar, is zichtbaar dat het aantal kinderen dat opgroeit bij een gehuwd paar jaarlijks afneemt (63,0% in 2011 tov 66,1% in 2009). 10,1% van de kinderen jonger dan 12 jaar woont bij een alleenstaande moeder en slechts 1,5% bij een alleenstaande vader.

  • 88,8% van de kinderen onder de 12 jaar leefde eind 2009 (meest recente cijfers) in een gezin met minstens 1 werkende ouder, bij 3,7% van de kinderen is geen enkele ouder werkzaam, van 6,8% van de kinderen kunnen we niet met zekerheid zeggen of er iemand van de ouders werkt. De vergelijking met 2008 leert dat het aandeel kinderen met minstens 1 werkende ouder licht afneemt met 0,5 procentpunt en het aandeel met niet-werkende ouder(s) heel licht toeneemt met 0,2 procentpunt.

Kansarmoede

Tijdens hun contacten met gezinnen gaan de regioverpleegkundigen en gezinsondersteuners van Kind en Gezin na of er signalen zijn van kansarmoede.
De kansarmoede-index 2012 bedraagt 10,45%. Deze is gestegen ten opzichte van de index van vorig jaar (9,75%). In Antwerpen en Limburg ligt de index het hoogst, namelijk 13,4% en 11%. De kansarmoede-index is ook veel hoger bij kinderen waarvan de moeder bij haar geboorte niet de Belgische nationaliteit had (28,4%).

Gezond en veilig leven

In Vlaanderen krijgt 62,9% van de kinderen op dag 6 uitsluitend borstvoeding. Bij kinderen met een moeder van niet-Belgische origine ligt dit percentage beduidend hoger, namelijk boven 70%. Bij kinderen met een moeder die geboren is in België doet er zich wel een groot verschil voor naargelang het gezin al of niet in kansarmoede leeft. Kinderen die leven in een situatie van kansarmoede krijgen veel minder borstvoeding dan andere kinderen (35,4% versus 60,9%).

In 2010 (meest recente gegevens) overleden er merkelijk minder kinderen door ongevallen. Ook het aantal gevallen van wiegendood lag in 2010 lager dan de jaren voordien (16 in 2010 tegenover 20 in 2009).


Kind in Vlaanderen 2012

Kind en Gezin wil met ‘Het kind in Vlaanderen’ de maatschappelijke en wetenschappelijke
aandacht voor jonge kinderen hoog houden zodat voor elk van hen, waar en hoe ze ook geboren zijn of opgroeien, zo veel mogelijk kansen kunnen gecreëerd worden.

Deze perstekst bevat slechts een greep uit de informatie in het rapport. Een veelheid aan thema’s komen aan bod zoals o.m. gezinssituatie, kinderopvang, kinderen in begeleiding, gezondheid en ontwikkeling van jonge kinderen, gezondheidsgerelateerd gedrag, kindermishandeling. Waar mogelijk trachten we de situatie van de Vlaamse kinderen te vergelijken met deze van kinderen uit andere Europese landen.


Meer info:
Leen Du Bois, woordvoerder Kind en Gezin
woordvoerder@kindengezin.be
twitter @wvkg

Het kind in Vlaanderen 2012
Activiteitenverslag Adoptie