Schudden is schaden

Ouders, grootouders, kinderbegeleiders, oppassers ... iedereen die met jonge kinderen omgaat, kan in een situatie terechtkomen waarin het gevaar bestaat dat je een kind gaat schudden. Dit kan gebeuren als je zenuwen op springen staan, als een kind niet meer beweegt of reageert of als een kind zich ernstig verslikt. Een kind schudden is zeer gevaarlijk. Het kan zware letsels veroorzaken. Soms leidt het zelfs tot de dood.

Ga snel naar

    Waarom is schudden gevaarlijk?

    Een kind schudden is zeer gevaarlijk. Het kan zware letsels veroorzaken en kan zelf tot de dood leiden. 

    Het hoofd van een baby is groot als je het vergelijkt met de rest van zijn of haar lichaam. De nekspieren zijn nog niet sterk genoeg om het hoofdje rechtop te houden en hersenen en bloedvaten zijn erg kwetsbaar.

    Als je een baby schudt, gaat het hoofd zeer snel heen en weer met grote kracht. Er kunnen fijne adertjes scheuren die bloedingen veroorzaken in de hersenen.

    De gevolgen zijn ernstig:

    • blindheid
    • doofheid
    • problemen in de psychomotorische ontwikkeling
    • een mentale handicap
    • of overlijden.

    Dit wordt SIS of het 'Shaken Infant Syndroom' genoemd. Elk jaar heeft een aantal kinderen te maken met deze ernstige gevolgen van schudden.

    Het gevaar bij schudden is het grootst voor baby's tot ongeveer 12 maanden oud. Maar ook peuters en kleuters kunnen deze verwondingen oplopen door schudden.

    Wist je dat?

    Wees niet bang om met een baby te spelen. Verwondingen door schudden ontstaan niet als je gewoon met een baby speelt.

    Hoe schudden voorkomen?

    Het kan iedereen overkomen dat de zorg voor een kind op een moment te zwaar wordt.

    Je zenuwen staan op springen, je bent heel boos

    Je kan je zelfbeheersing verliezen door frustratie, vermoeidheid of boosheid, je baby die aanhoudend huilt ...  zodat je een baby door elkaar wil schudden. Schud een baby nooit.

    Wat kan je wel doen? 

    • Leg de baby op een veilige plaats (bedje, box...).
    • Ga dan uit de buurt van de baby.
    • Vraag hulp om de zorg voor de baby (even) over te nemen: je partner, een buur, een familielid, een vriend, een collega...
    • Zorg voor jezelf. Hoe kan jij je rust terugvinden? Wat heb jij nodig om de zorg voor je kind verder op te nemen?

    Je kind beweegt of reageert niet meer

    Je kan in paniek raken als je baby niet meer beweegt of reageert. Schud een baby nooit.

    Wat kan je wel doen?

    • Wrijf stevig over de voetjes, blaas in zijn of haar gezichtje en praat.
    • Bel onmiddellijk het noodnummer 112 als je geen ademhaling en/of hartslag waarneemt en/of de oogjes opvallend rode adertjes vertonen.
    • Start zelf met reanimeren als je voldoende vertrouwd bent met reanimatie bij jonge kinderen.

    Je kind verslikt zich ernstig

    Je kan in paniek raken als een kind zich ernstig verslikt of dreigt te verstikken. Schudden helpt dan niet, integendeel, het brengt meer schade toe.

    Wat kan je wel doen? 

    • Reanimeer als je dit kan.
    • Bel onmiddellijk het noodnummer 112.

    Wat als je je kind toch geschud hebt?

    Als je je baby geschud hebt of vermoed dat je baby geschud werd, ga dan onmiddellijk naar:

    • je behandelende arts als je kind in goede algemene toestand verkeert. Zelfs als er niet direct iets aan de hand lijkt, is dat nodig. Soms worden de gevolgen van het schudden pas later zichtbaar.
    • de dienst voor spoedgevallen bij alarmsignalen, zoals braken, slaperigheid, een baby die moeilijk wakker te krijgen is.

    Leg uit wat er precies is gebeurd. Laat schaamte of angst om wat er kan gebeuren je niet tegenhouden om hulp voor het kind te zoeken. Snelle hulp is belangrijk om zoveel mogelijk schade te voorkomen.