Adoptie

Interlandelijke adoptie: stand van zaken

Op 4 maart 2026 gaf Vlaams minister van Welzijn Caroline Gennez in het Vlaams Parlement aan dat er een debat zal komen over de afbouw van interlandelijke adoptie. Op dit moment werkt men nog aan een concreet kader. Aan de procedures zelf is vandaag nog niets gewijzigd. De recente aandacht voor interlandelijke adoptie kan vragen oproepen, zeker bij wie een adoptie overweegt, al met een procedure is gestart of in het verleden adopteerde of geadopteerd werd. Bovendien zijn de huidige procedures al complex en weten we vandaag nog niet wat er wanneer kan veranderen. Daarom zetten we de belangrijkste vragen en antwoorden op een rij, op basis van de informatie die wel al beschikbaar is. 

Het Vlaams Centrum voor Adoptie volgt de ontwikkelingen op de voet. Zodra er meer duidelijkheid is, zal iedereen die een adoptieprocedure opstartte of zich registreerde als kandidaat-adoptant worden geïnformeerd. 

Aanmelding

Er is op dit moment geen aanmeldingsstop bij VCA voor de adoptie van een ongekend kind. Er is sinds 2023 wél een adoptiepauze. Dat betekent in de praktijk dat interlandelijke adoptie vandaag, net zoals bij binnenlandse adoptie, over een erg beperkt aantal kinderen gaat. Zowel in binnen- als buitenland hebben slechts enkele kinderen nood aan adoptie.

Aanmelden voor de adoptie van een gekend kind en voor intrafamiliale adoptie uit het buitenland kan nog steeds. Dit staat vandaag ook niet ter discussie.

Instroombeheer

Vandaag kunnen elk jaar 30 kandidaten de voorbereiding op adoptie starten. Dit zogenoemde ‘instroombeheer’ is regelgevend bepaald. In de toekomst is het de bedoeling dat kandidaten een gezamenlijk voortraject voor pleegzorg en adoptie doorlopen. Hoewel adoptie en pleegzorg verschillen, vertrekt het beleid bij beiden vanuit de nood van kinderen aan opvang in een gezinscontext. Meer dan 1000 kinderen wachten vandaag op pleegouders, terwijl het aantal kinderen dat voor adoptie in aanmerking komt erg beperkt is en het aantal kandidaat-adoptieouders in vergelijking erg groot.  

Er is momenteel geen formele aanmeldingsstop voor de adoptie van een ongekend kind. In de toekomst zullen nieuwe kandidaten meegenomen worden in een gezamenlijk traject dat zowel pleegzorg als adoptie als finaliteit kan hebben. Dit betekent dat de voorbereiding beide trajecten zal omvatten en dat de nadruk komt te liggen op de bereidheid om, al dan niet tijdelijk, een kind een plek te bieden binnen het eigen gezin. Van zodra het gemeenschappelijke traject er is, zal iedereen op de wachtlijst gecontacteerd worden om zich aan te melden.

Voorbereiding

Kandidaat-adoptanten die in 2026 een uitnodiging kregen om te starten met de voorbereiding op adoptie kunnen deze gewoon volgen. Zij zullen kunnen doorstromen naar de binnenlandse adoptieprocedure.

Maatschappelijk onderzoek

Kandidaat-adoptanten met een geldig attest van voorbereiding kunnen een verzoekschrift indienen bij de familierechtbank om geschikt verklaard te worden. Wie al gescreend werd door MOA vzw kan de geschiktheidsprocedure afronden met oog op aflevering van een geschiktheidsvonnis.

Kandidaten die voor 2024 werden doorverwezen naar de voorbereiding voor een interlandelijke adoptieprocedure, kunnen hun geschiktheidsprocedure voltooien. Ook vandaag is, onder meer door de procedures in herkomstlanden, de kans reëel dat een opgestarte adoptieprocedure in het buitenland niet afgerond kan worden. Garanties zijn er nooit, ook vandaag niet. 

Geschiktheidsvonnis

Mensen met een geschiktheidsvonnis, die nog geen procedure in het buitenland hebben opgestart:

• Op dit moment is het niet zeker of zij allemaal een procedure in het buitenland kunnen opstarten. Er is bovendien vandaag al geen garantie dat een opgestarte adoptieprocedure in het buitenland afgerond kan worden.
• Er is geen mogelijkheid om door te stromen naar Adoptiehuis voor binnenlandse adoptie. Enkel personen die voor 1 april 2019 aangemeld waren bij VCA, vormen hierop een uitzondering.  

Bemiddelingsfase

Kandidaten die al een procedure in het herkomstland opgestart hebben, kunnen voorlopig hun adoptieprocedure verderzetten. Het begeleidingsteam zal met de betrokken gezinnen contact opnemen zodra er meer duidelijkheid is.

Zorg en begeleiding

We garanderen dat er ook in de toekomst zorg en begeleiding zal zijn voor alle gezinnen waar een adoptie plaats vond. Op dit moment wordt de nazorg aangeboden door Het Kleine Mirakel en Steunpunt Adoptie. Volwassen geadopteerde kunnen bij deze diensten alsook het Afstammingscentrum terecht.